مقالاتمقاله۱۸ مهر ۱۴۰۵
تریلی چیست؟ اجزا، انواع و نقش محور در تریلی
تریلی مجموعه ای از یک کشنده و یک تریلر است. کشنده موتور و کابین دارد و نیروی حرکت را تامین می کند. تریلر بخش بارکش است و به تنهایی حرکت نمی کند.
تریلی چیست؟
تریلی مجموعه ای از یک کشنده و یک تریلر است. کشنده موتور و کابین دارد و نیروی حرکت را تامین می کند. تریلر بخش بارکش است و به تنهایی حرکت نمی کند. در تریلی های رایج جاده ای (نیمه یدک)، بخشی از وزن تریلر روی کشنده می افتد و بقیه وزن، همراه با بار، روی محورها و تعلیق تریلر قرار می گیرد. به همین دلیل محور یکی از حساس ترین اجزای تریلی است. همه وزن بار از طریق آن به چرخ ها و جاده منتقل می شود و ترمز تریلر هم روی همین محورها نصب است.
تفاوت کامیون، کشنده، تریلر و تریلی
| اجزا | تعریف |
|---|---|
| کامیون | موتور و جعبه بار روی یک شاسی مشترک است، مثل ده چرخ یا خاور. |
| کشنده | فقط بخش جلویی (موتور و کابین) است. |
| تریلر | بخش باربری بدون موتور که کشنده آن را می کشد. |
| تریلی | مجموعه کشنده و تریلر. |
نیمه یدک و یدک کامل
- نیمه یدک: اتصال با میل اتصال (king pin) روی تریلر و چرخ پنجم (fifth wheel) روی کشنده انجام می شود. بخشی از وزن تریلر روی کشنده است. رایج ترین نوع در حمل جاده ای است.
- یدک کامل: تریلر محور جلو دارد، وزنش را خودش تحمل می کند و با میله به کامیون یا کشنده وصل می شود.
علاوه بر اتصال مکانیکی، شیلنگ های هوای ترمز و کابل برق چراغ ها هم بین کشنده و تریلر وصل می شوند.
اجزای اصلی تریلی
- کشنده: موتور دیزلی، جعبه دنده، کابین و چرخ پنجم.
- شاسی: از فولاد ساخته می شود و وزن بار را تحمل می کند.
- جعبه بار: بسته به کاربرد، کفی، چادری، یخچالی، تانکر و غیره.
- محور و تعلیق: وزن را به چرخ ها منتقل می کنند و ضربات جاده را جذب می کنند.
- سیستم ترمز: ترمز بادی (پنوماتیک) روی چرخ های محور.
- چرخ و لاستیک: نقطه تماس مجموعه با جاده.
محور تریلی چیست و چه نقشی دارد؟
محور تریلی مجموعه ای است که وزن تریلر و بار را تحمل می کند و چرخ ها را به شاسی وصل می کند. یک محور کامل معمولاً این اجزا را دارد:
| جزء | ستون ۲ |
|---|---|
| تیر محور (axle beam) | بدنه اصلی که وزن را از تعلیق به چرخ ها می رساند. |
| سر محور (stub axle) | قسمتی که توپی و بلبرینگ چرخ روی آن قرار می گیرد. |
| توپی و بلبرینگ | امکان چرخش روان چرخ را فراهم می کنند. |
| مجموعه ترمز | دیسکی یا کاسه ای، برای متوقف کردن چرخ. |
| اتصالات تعلیق | محور را به فنر یا کیسه باد وصل می کنند. |
محور دیسکی یا کاسه ای؟
| ویژگی | محور دیسکی | محور کاسه ای |
|---|---|---|
| ساز و کار ترمز | لنت روی دیسک فشرده می شود. | کفشک داخل کاسه به سطح داخلی کاسه فشار می آورد. |
| دفع حرارت | معمولاً بهتر است و در ترمزهای پی در پی افت ترمز کمتری دارد. | در ترمز مداوم گرما بیشتر در کاسه می ماند. |
| سرویس | تعویض لنت معمولاً سریع تر است. | ساختار آشناتر و در بازار قدیمی تر رایج تر است. |
| ساختار آشناتر و در بازار قدیمی تر رایج تر است. | معمولاً بالاتر | معمولاً پایین تر |
| مناسب برای | مسیرهای کوهستانی، سرعت و ترمز مکرر | بسیاری از کاربردهای عمومی با بودجه محدودتر |
برای آشنایی با محصولات RST به صفحات محورهای دیسکی و محورهای کاسه ای مراجعه کنید.
تعداد محور و آرایش آن
آرایش رایج تریلی جاده ای پنج محور است: کشنده دو محور و تریلر سه محور. در این حالت تعداد چرخ ها معمولاً ۱۸ است (۶ روی کشنده و ۱۲ روی تریلر). تعداد محور تریلر با وزن کل مجاز و نحوه توزیع وزن ارتباط دارد. محور بیشتر، وزن را بین نقاط تماس بیشتری پخش می کند و فشار روی جاده و لاستیک را کم می کند. تریلرهای بوژی و کمرشکن برای بارهای فوق سنگین محورهای بسیار بیشتری دارند.
انواع تریلی و ارتباط آن با محور
| نوع تریلی | کاربرد | نکته برای انتخاب محور |
|---|---|---|
| کفی | کانتینر، آهن آلات، ماشین آلات | بارگیری غیریکنواخت دارد، پس استحکام تیر محور مهم است. |
| چادری | کالای عمومی | تعلیق و ترمز استاندارد در مسیرهای طولانی. |
| یخچالی | غذا و دارو | وزن خالی بیشتر است و به ظرفیت بار خالص اثر می گذارد. |
| کمپرسی | شن، ماسه، مصالح | ضربه و بارگذاری سنگین، به محور مقاوم نیاز دارد. |
| تانکر | سوخت و مایعات | حرکت مایع داخل مخزن روی پایداری اثر دارد. |
| بونکر | سیمان و مواد پودری | وزن بار بالا و ثابت است. |
| کانتینربر | کانتینر ۲۰ و ۴۰ فوتی | سبک و مناسب مسیرهای طولانی. |
| کمرشکن و بوژی | بارهای فوق سنگین | تعداد محور زیاد، مجوز ویژه. |
چگونه محور مناسب تریلر را انتخاب کنیم؟
- ظرفیت هر محور: باید از وزن واقعی که روی هر محور می افتد بیشتر باشد، نه فقط مجموع وزن بار.
- نوع ترمز: دیسکی یا کاسه ای را بر اساس مسیر، سرعت و بودجه انتخاب کنید.
- تعلیق: تعلیق فنری یا بادی باید با نوع محور و کاربری سازگار باشد.
- ابعاد و اتصال: فاصله چرخ ها، ابعاد توپی و محل اتصال به شاسی باید با تریلر شما هماهنگ باشد.
- دسترسی به قطعات یدکی: بلبرینگ، لنت، کفشک و آب بندها باید در دسترس باشند.
- استانداردهای ساخت و گواهی ها
برای مقایسه عمیق تر به مطالعه بهترین محور برای تریلرهای سنگین بپردازید.
نگهداری محور و نشانه های خرابی
از نشانه های خرابی محور های تریلی می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- بلبرینگ و روغن/گریس: طبق دستورالعمل سازنده بازدید و تعویض شود.
- لنت، کفشک و دیسک یا کاسه: ضخامت و سایش را به صورت دوره ای بررسی کنید.
- نشتی هوا یا روغن: از هر نقطه ای، نیاز به رفع فوری دارد.
- لاستیک: سایش غیر یکنواخت می تواند نشانه ناهم ترازی محور باشد.
- صدا و لرزش: صدای ساییدگی یا لرزش هنگام حرکت و ترمز را جدی بگیرید.
- ضربه و بارگیری غیرمجاز: اضافه بار و ضربه های شدید عمر محور را کم می کند.
جمع بندی
تریلی مجموعه ای از کشنده و تریلر است. کشنده نیروی حرکت را تامین می کند و تریلر بار را حمل می کند. در تریلی های رایج جاده ای (نیمه یدک)، بخشی از وزن تریلر روی کشنده می افتد و بقیه وزن، همراه با بار، روی محورها و تعلیق تریلر قرار می گیرد. به همین دلیل محور فقط یک قطعه مکانیکی نیست و ظرفیت واقعی بار، پایداری هنگام ترمز، عمر لاستیک و ایمنی کل مجموعه به آن بستگی دارد.
سوالات متداول
تریلی چند چرخ دارد؟
بستگی به تعداد محور دارد. آرایش رایج پنج محور (کشنده دو محور و تریلر سه محور) معمولاً ۱۸ چرخ دارد. تریلی های کمرشکن و بوژی چرخ های بیشتری دارند.
محور تریلی چه کاری انجام می دهد؟
وزن تریلر و بار را تحمل می کند، چرخ ها را به شاسی وصل می کند و ترمز تریلر روی آن نصب است.
تفاوت محور دیسکی و کاسه ای چیست؟
تفاوت اصلی در نوع ترمز است. دیسکی معمولاً دفع حرارت بهتری دارد و کاسه ای معمولاً ارزان تر است.
چه زمانی محور باید تعویض یا تعمیر شود؟
نشتی، صدا، سایش غیر عادی لاستیک، آسیب دیدگی تیر محور یا فرسودگی بلبرینگ و ترمز نشانه های لزوم بازرسی است.